یکی از تفاوتهای اصلی ساختمانهای دنیای مدرن با ساختمانهایی که در گذشته ساخته میشدند، استحکام آنها در برابر حوادث مختلف است. این موضوع نه فقط در رابطه با ساختمانها بلکه درباره تمام انواع سازههای بشری صدق میکند. هرچند دلایل مختلفی در این پیشرفت تأثیرگذارند اما بدون شک، یکی از اصلیترین این دلایل، استفاده از ماشین آلات و تجهیزات خاکبرداری است.
اولین مرحله در ساخت ساختمانها، جادهها، تأسیسات مختلف و بهطورکلی همه سازهها، خاکبرداری است. خاکبرداری خود بهتنهایی علمی تخصصی است که علاوهبر دانش بهروز، به ماشین آلات و تجهیزات پیشرفته نیز نیاز دارد. درواقع خاکبرداری آمادهسازی زمین برای ساخت پی و فونداسیون سازه است.
انواع ماشین آلات و تجهیزات خاکبرداری
هدف اصلی از خاکبرداری آمادهسازی زمینی محکم و درعینحال کاملاً مسطح و هموار است که بتواند بهخوبی وزن سازه را تحمل کرده و دچار نشست نشود. برای دست یافتن به چنین هدفی، مهندسان و کارشناسان از ماشین آلات و تجهیزات خاکبرداری بهره میبرند.
هرکدام از این تجهیزات و ماشین آلات بهطور ویژه برای کاری تخصصی طراحی شدهاند که استفاده از همه آنها در کنار هم و برای بخشهای مختلف پروژه، میتواند بهترین و باکیفیتترین نتیجه ممکن را رقم بزند. در ادامه به معرفی تعدادی از معروفترین ماشین آلات و تجهیزات خاکبرداری خواهیم پرداخت:
بیل و مینی بیل مکانیکی (Excavator)

بیل مکانیکی یکی از اصلیترین ماشینآلات خاکبرداری است که در پروژههای عمرانی بزرگ مانند گودبرداری ساختمانها، راهسازی و تخریب سنگین مورد استفاده قرار میگیرد. این دستگاه در دو نوع چرخدار و زنجیری تولید میشود:
- بیل مکانیکی چرخدار برای زمینهای سخت و هموار مناسب است و سرعت جابهجایی بالاتری دارد.
- بیل مکانیکی زنجیری برای زمینهای نرم، سست و ناپایدار طراحی شده و توانایی بیشتری در حفظ تعادل دارد.
بیل مکانیکی قابلیت چرخش ۳۶۰ درجه دارد و امکان نصب تجهیزات جانبی مانند پیکور هیدرولیکی را فراهم میکند. این ویژگیها باعث میشود دستگاه علاوه بر حفاری و برداشت خاک، در تخریب بتن و آسفالت نیز کارایی بالایی داشته باشد. استفاده از بیل مکانیکی در پروژههای بزرگ به دلیل قدرت، ظرفیت باکت و توانایی بارگیری سریع، انتخابی ضروری محسوب میشود.
مینی بیل مکانیکی (Mini Excavator)
مینی بیل مکانیکی نسخه کوچکتر و چابکتر بیل مکانیکی است که برای پروژههای شهری و فضاهای محدود طراحی شده است. این دستگاه به دلیل ابعاد جمعوجور، وزن کمتر و قدرت مانور بالا، گزینهای ایدهآل برای کار در کوچهها، حیاطها، پارکینگها و محوطههای کوچک محسوب میشود. این دستگاه علاوه بر حفاری و خاکبرداری، برای کانالکنی تأسیسات، حفر استخرهای ویلایی و تخریب سبک نیز کاربرد دارد. به همین دلیل، بسیاری از پیمانکاران و کارفرمایان در تهران ترجیح میدهند برای پروژههای کوچک و متوسط از مینی بیل مکانیکی استفاده کنند. برای اطلاعات بیشتر و رزرو دستگاه، میتوانید به صفحه اختصاصی اجاره مینی بیل مکانیکی در تهران مراجعه کنید.
لودر و مینی لودر (Loader)

بلافاصله پس از شروع عملیات خاکبرداری، حجم زیادی از خاک، سنگ، شن و ماسه ( نخالههای ساختمانی ) در محل پروژه انباشته میشوند که باید دور ریخته شوند یا به محل دیگر انتقال پیدا کنند. معمولاً این کار توسط ماشین آلات و تجهیزات خاکبرداری که مخصوص حمل بار هستند، انجام میشود. از لودر و مینی لودر برای حمل و انتقال ضایعات به داخل ماشینهای حمل استفاده میشود. درواقع لودر بهصورت تخصصی برای این کار طراحی شده و به کمک باکت بزرگی که دارد، میتواند حجم زیادی از ضایعات را به درون ماشینهای حمل بار منتقل کند.
لازمبهذکر است که لودرها نیز دارای دو نوع چرخدار وزنجیری هستند و در اندازه های مختلف وجود دارند. نوع چرخدار لودر برای زمینهای هموار و سفت و نوع خزنده برای زمینهای سست و ناهموار مورد استفاده قرار میگیرد.
بکهو (Back Hoe)

یکی دیگر از ماشین آلات و تجهیزات خاکبرداری بکهو است. این ماشین که با نام «بیل عقب» نیز معروف است درواقع ماشینی چندمنظوره است که کاربردهای گستردهای در عملیات خاکبرداری دارد. باتوجهبه نوع کارکرد بکهو، گزینهای بسیار مقرونبهصرفه محسوب میشود.
بیل موجود در قسمت عقب این دستگاه، وظیفه حفاری و انتقال مواد مختلف را بر عهده دارد و به کمک لودر در قسمت جلویی این ماشین، میتوان عملیات تخلیه، بارگیری و بلند کردن مصالح و ضایعات را انجام داد.
بولدوزر (Bulldozer)

مناسبترین گزینه در مواردی که نیاز به نیروی زیادی برای هل دادن مواد مختلف به جلو وجود دارد، بولدوزر است. بولدوزر دارای تیغهای بلند و مستقیم از جنس فولاد است که البته ارتفاع آن از زمین میتواند توسط اپراتور، تنظیم شود.
علاوهبر هل دادن مواد، میتوان از بولدوزر برای تراشیدن و برش مواد نرم روی سطح پروژه نیز استفاده کرد. باتوجهبه اینکه در عین برش دادن، امکان جابهجایی مواد مختلف نیز توسط بولدوزر وجود دارد، میتوان انتظار داشت که سرعت پیشرفت کار، بسیار بالا باشد.
غلتک (Compactor)

در مراحل انتهایی خاکبرداری و هنگامیکه مهندسان به سطح نهایی زمین پروژه، دست پیدا کردند، نوبت به یکی از معروفترین ماشین آلات و تجهیزات خاکبرداری میرسد. کمپکتور یا غلتک، با فشردهسازی سطح خاک و درعینحال هموار کردن آن، یکی از تجهیزات ضروری در عملیات خاکبرداری است.
غلتکها نیز به انواع مختلفی تقسیم میشوند. بهعنوان مثال غلتکهای چرخ فلزی صاف، غلتکهای پاچه بزی و غلتکهای چرخ لاستیکی پنوماتیک سه نوع اصلی از غلتکها هستند که بسته به نوع زمین، مهندسان تصمیم میگیرند که از کدام نوع غلتک استفاده کنند.
گریدر (Grader)

یکی دیگر از ماشین آلات و تجهیزات خاکبرداری که معمولاً در مراحل پایانی کار از آن استفاده میشود، گریدر است. گریدر ماشینی قدرتمند با سایز بزرگ است که یک تیغه زاویهدار به طول سه تا چهار متر در قسمت زیرین آن قرار گرفته است. این تیغه کاملاً میتواند توسط اپراتور از لحاظ زاویه، ارتفاع و درجه قرارگیری تنظیم شود.
گریدر بهصورت اختصاصی برای مسطح کردن و اصلاح شیب قسمتهای مختلف پروژه از طریق تراش دادن سطح طراحی شده است. همچنین میتوان از آن برای مخلوط کردن شن و ماسه و پخش مواد سست نیز استفاده کرد. یکی از کارهایی که همیشه میتوانید گریدر را در آن مشاهده کنید، عملیات زیرسازی و خاکبرداری جادهها است.
اسکریپر (Scraper)

اگر بخواهیم بهنوعی همه ماشین آلات و تجهیزات خاکبرداری را که تابهحال ذکر کردهایم با هم ترکیب کرده و ماشین جدیدی را خلق کنیم، قطعاً نتیجه کار، اسکریپر است. اسکریپر یک ترکیب کامل و بینقص از ماشینهای حمل و بارگیری است.
این ماشین جزو مقرونبهصرفهترین و کارآمدترین ماشین آلات و تجهیزات خاکبرداری است که میتواند بهطور همزمان و خودکار، اقدام به تراشیدن زمین، کشیدن مواد، تخلیه مواد و پخش آنها و سپس بارگیری مجدد آنها برای حمل بار بعدی نماید. میتوان گفت که اسکریپر یک ماشین همه فن حریف است که میتواند تأثیر بسیار زیادی در پیشرفت سریع پروژه داشته باشد.
استفاده از بهروزترین ماشین آلات و تجهیزات خاکبرداری در کنار تیمی حرفهای
علاوهبر موارد گفته شده، ماشین آلات و تجهیزات خاکبرداری متنوع دیگری نیز هستند که بسته به شرایط مختلف و باتوجهبه نظر کارشناسان و مهندسان، میتوان از آنها نیز استفاده کرد. بهعنوان مثال خندق کن، ماشین شمع کوبی، دامپ تراک، کامیون حمل بتن، کامیون کمپرسی، دراگلاین و کلامشل نمونههایی از چنین تجهیزاتی هستند.
شرکت خاکبرداران تجهیز پایتخت با بیش از ۳۰ سال سابقه کار، تجربه بلندمدتی در این زمینه داشته و سالهاست توانسته با بهرهگیری از ماشین آلات و تجهیزات خاکبرداری پیشرفته، در کنار تیمی متخصص و مجرب، سابقه درخشانی از خود به نمایش بگذارد. شما نیز برای انجام پروژههای خاکبرداری، گودبرداری و تخریب ساختمان، میتوانید به تیم مهندسین ما اطمینان کنید.









